همه ما آدما در درون خودمون یک ندای منتقد داریم، ولی امان از روزی که این ندای داخلی منتقد وادارمان کنه که چپ و راست از خودمون عیب جویی کنیم! با کمی خودکاوی می تونیم ندای داخلی منتقدمان رو مهار کنیم یا کمه کم یاد بگیریم که چیجوری با سرزنشای همیشگی اش کنار بیاییم. البته همون قدر که به رام کردن این منتقد داخلی توجه دارین، باید در جهت حفظ خود از آسیبای احتمالی منتقدان بیرونی هم کوشا باشین. بدونین کسائی که با انتقادات بی جا و توهین آمیز اعتماد به نفس تون رو می گیرن، باعث زیاد انتقادات سرزنشگر داخلی می شن. از آنجایی که نمیشه خیلی از این مردمون بدگو رو از ارتباطات روزمره حذف کرد، پس چه بهتر که یاد بگیریم چیجوری به انتقادات جواب دهیم تا آلوده ی امواج منفیِ پخش شده مثل این افراد نشیم.

 

۱. انتقاد سازنده رو از انتقاد تخریب کننده جدا کنین

انتقاد به شکلای مختلفی مطرح می شه. بعضی از انتقادات رو به آسونی میشه از لابه لای حرفا تشخیص داد، اما تشخیص یه سریای دیگه که بسیار در لفافه گفته می شن، زیرکی بالایی می خواد. انتقادات سازنده معمولا مفید و لازم شمرده می شن. اگه ضعفا و ایرادهای خودمون رو نشناسیم، چیجوری می تونیم در جهت مثبت رشد کنیم؟ اما انتقادات سازنده ای که از طرف افراد خیرخواه و به قصد مساعدت مطرح می شن با انتقادات مخربی که گروهی از افراد بداندیش بدون نظرخواهی و به خاطر آزار دادن به شما عنوان می کنن، یکی نیستن و باید بتونین بین این دو جدا قائل شید.

متأسفانه این روزها به دنبال افزایش شمار کاربران اینترنت با جماعتی نوظهور از منتقدان تخریب کننده روبه رو هستیم که «اوباش اینترنتی» میگن و بیشترشان با هویتای جعلی و نامعلوم در فضای مجازی حضور دارن. اگه اتفاقا با این جماعت بینظم برخورد کردین، فقط یادتون باشه که انتقادات و توهینای زننده ی این افراد چیزی جز نشونه محرومیت شون از خود دلسوزی نیس.

عده ی دیگری از منتقدان هم هستن که بدخواهی شون رو خیلی رُک بروز نمی دن، اونا از پشت خنجر میزنن یا حتی بعضی وقتا در لباس مبدل ظاهر می شن و با لفظ دروغینِ «والا قصدم فقط اینه که کمکت کنم.» کمر به تخریب تون می بندند و معمولا صحبتای نیش دارشان رو این جور شروع می کنن: «بِهِت بَر نخورها!» یا «نه اینکه بخوام حالِت رو بگیرم، ولی…». هروقت این حرفا رو شنیدید، تقریبا می تونین مطمئن باشین که بی معطلی قراره آزرده خاطر شید.

۲. یه مدت از شبکه های اجتماعی فاصله بگیرین

با وجود دوستانی که فقط در ایام خوشی کنارمون هستن و هم رسانه های رابطه جمعی، همیشه در خطر منابعی قرار داریم که عزت نفس مون رو به رقابت میکشن. به باور دکتر آنجولا میا بِیس (Anjhula Mya Bais)، روان شناس و فعال در میدون ی مُدِلینگ، پایین بودن عزت نفس از علل زیست محیطی زیادی نشئت میگیره. اون در شفاف سازی این علل جدا از اینکه روشای تربیتی ناصحیح به نقش مؤثر جوامع مصرف گرا اشاره می کنه، یعنی جوامعی که عمدا عزت نفس ملت شون رو تخریب می کنن بعد با نوید اینکه ضعف عزت نفس رو میشه با خرید کالا برطرف کرد، کالای انبوه تری میفروشن.

اون دسته از تلویزیونی که باعث می شن مخاطب به اندازه کافی از خودش رضایت نداشته باشه و مثلا بهش می قبولانند که به اندازه کافی لاغر و خوش اندام نیس، نمونه ای از ترفندهای فروش کالا در جوامع مصرف گرا به حساب می رن. این قانون در مورد گسترش استانداردهای زیباییِ اروپامحور هم صدق می کنه که این روزها به شکل عجیبی در رسانه های مختلف گسترده شده. دکتر بِیس از ضرورت جفت و جور سازی فضای گفت و گوی آزاد سخن می گه و باور داره: «باز کردن سطوح مختلف این پدیده و بحث و بررسی اندیشمندانه دور و بر اون، می تونه به یه جور شروع کننده افشاندن بذر تغییر باشه.»

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   چیجوری کار پیدا کنیم؛ ۸ پیشنهاد کاربردی واسه جویندگان کار

۳. به انتقادات غیرمنصفانه واکنش لحظه ای نشون ندین

بعضی وقتا که با انتقادی آزاردهنده روبرو میشیم، همون لحظه به اندازه ای جا می خوریم که درست وحسابی متوجه نمی شیم مورد انتقادی غیرمنصفانه قرار گرفتیم، اما بعدا که در فکرِ صحبتای اون روز‍ِ طرف مقابل مون فرو میریم یا شخص دیگری (مثلا یک دوست یا دکتر) قضیه رو واسه مون روشن می کنه، تازه به اصل ماجرا آگاهی کامل پیدا می کنیم. معمولا واکنش لحظه ایِ خیلی از ما در لحظه روبرو شدن با انتقاداتِ بی پایه اینه که فورا همه نظرات طرف مقابل رو در مورد کمبود هامون قبول می کنیم و خودمون رو به خاطر اون کمبودا سرزنش می کنیم. این درحالیه که پیشنهاد می شه در اینجور شرایطی یک نفس عمیق بکشین، اجازه ندین که بی معطلی تسلیم این واکنش لحظه ایِ بدون فکر شید و انتقادات باطل طرف مقابل رو در مورد خودتون حقیقت نپندارید.

۴. منبع انتقاد رو مورد بررسی قرار بدین

بار دیگری که با انتقادات نیش دار روبرو شدید، به خودتون یادآوری کنین که این سخنان منفی از طرف چه کسیه. برِنی براون (Brene Brown) در کتاب «زندگی شجاعانه» (ترجمه ی این کتاب با همین عنوان به وسیله انتشارات درس چاپ شده) با برگشت به سخنرانی معروف تئودور روزولت با عنوان «مرد در میدون جنگ» به بررسی این نکته پرداخته:

«نه نظرات منتقد و نه نظرات کسی که روی نقاط ضعف مبارز انگشت می ذاره، هیچ کدوم شون معتبر نیستن. اعتبار حقیقی از اونِ کسیه که خود در میدون جنگ جنگ می کنه و صورتش غرق خاک، عرق و خونه، کسی که دلیرانه می جنگد، کسی که خطا می کنه، کسی که بارها شکست می خوره، چون که هیچ تلاشی بدون خطا و کمبود نیس، اما واسه انجامِ چیزی که لازمه سعی می کنه، اوست که معنی شوق بسیار و فداکاریای بزرگ رو می فهمه، اوست که خودشو وقف هدفی مهم کرده، اوست که بهتر از هرکیِ دیگری نتیجه پیروزی و دستاوردهای موفقیت رو می دونه و اگه در بدترین حالت شکست بخورد، حداقلش اینه که با شهامتی بزرگ می بازه. پس جایگاه اون هیچوقت نباید با اون ارواح سرد و ترسویی که چیزی از پیروزی و شکست نمی دونن، برابر شمرده شه.»

یعنی، منتقدتان از صلاحیت اظهارنظر برخورداره؟ این شخص در پیش شما مقبول و محترمه؟

۵. از منتقدان خود ممنون باشین

شاید بد نباشه کسائی رو که با انتقادات توهین آمیز قصد تخریب تون رو دارن به چشم کمک دهندگان و معلمانی ببینین که باعث می شن بر بخشِ خودآگاه شخصیت تون تسلط پیدا کنین. دفعه ی بعد که با امثال این افراد برخورد کردین، جدا از اینکه بیان تشکر بگید: «متوجه م چی میگی. اما من خوبم. خیلی ممنون که نگرانم هستی.» کسائی که ما رو گرفتار اینجور موقعیتای رقابت برانگیزی می کنن، می تونن بزرگ ترین معلمامون باشن.

شخصیت

۶. قبول کنین که نمی تونین همه مردم رو راضی نگه دارین

سعی کنین این واقعیت رو قبول کنین که حذف کامل مخالفان و بدخواهان از زندگی روزمره تون ممکن نیس. حتی اگه بی ریا و مخلصانه واسه جلب حمایت دور و بریا تون سعی کردین، مطمئن باشین بازم کسائی وجود دارن که پشت تون رو خالی می کنن و هیچ قدمی واسه کمک به شما برنخواهند داشت. اینکه توقع داشته باشی همیشه همه کس رو از خود راضی نگه دارین، درنهایت باعث ناامیدی و دل شکستگی خودتون می شه.

خلاصه اینکه یادتون باشه هرکسی در زندگی راه جداگونه ای داره و باید سعی کنه از راه خودش منحرف نشه. خودتون رو باور کنین و مطمئن باشین که بهترین تون رو عرضه می دارین. نکته آخر اینکه هیچوقت تحت اثر اشخاصی که خود از از دست دادن احساس امنیت و اطمینان رنج می برن قرار نگیرید و مسیرتون رو به بیراهه نکشونین.

منبع : psychologytoday

در هر گفتگو ای جواب بله بگیرین، گفتگو بر سر حقوق بیشتر، معاملات بزرگ و حتی یک کار روزمره


دسته‌ها: آموزشی